CÔNG NGHỆ ADENOVIRUS VECTOR VÀ ỨNG DỤNG TRONG KÍCH ỨNG MIỂN DỊCH GIA CẦM - Việt Cường, Phạm; Thị Kim Cúc, Nguyễn (Vietnam Journal of Science and Technology, 2017)
Adenoviruses tái tổ hợp là những công cụ đa năng để vận chuyển và biểu hiện gen. Ad vector đã được thử nghiệm như hệ chuyển vaccine trong một số nghiên cứu tiền lâm sàng và lâm sàng cho các bệnh truyền nhiễm như sởi, viêm gan B, bệnh dại, bệnh than, Ebola, SARS, HIV-1, sốt rét, lao và cúm. Cùng với sự phát triển của kỹ thuật di truyền, các vectors adenovirus thế hệ 1, 2, 3 lần lượt ra đời, đáp ứng những đòi hỏi khắt khe của một vector biểu hiện gen. Adenovirus vector có thể được sử dụng (i) trong lĩnh vực liệu pháp gen chữa ung thư như chuyển các gen ức chế khối u p53, và p16, antisense DNA, các kháng thể đơn chuỗi, herpes simplex virus thymidine kinase và cytosine deaminase; (ii) liệu pháp gen cho các bệnh di truyền như chữa bệnh xơ nang, các bệnh về phổi; (iii) liệu pháp hỗ trợ; và (iv) các ứng dụng khác như sản xuất proteins cho những phân tích phân tử sâu hơn. Adenovirus vectors được biết hoạt hóa cả đáp ứng miễn dịch bẩm sinh và miễn dịch thích ứng. Sự hoạt hóa hệ thống miễn dịch bẩm sinh được kích thích bởi các hạt virus và vì vậy, không phụ thuộc vào sự sao chép DNA virus. Adenovirus tác động lên cả các tế bào trong hệ thống miễn dịch và các tế bào không thuộc hệ thống miễn dịch như tế bào biểu mô và tế bào màng trong, thúc đẩy một loạt các tín hiệu xảy ra trong các tế bào và bằng cách đó hệ thống miễn dịch của vật chủ được tăng cường. Adenovirus vector dựa trên loại adenovirus type 5 của người đã được nghiên cứu sử dụng làm vaccine cho gia cầm. Các nghiên cứu đã chứng minh liều tiêm chủng đơn in ovo hoặc trong cơ (i.m) loại vaccine cúm gia cầm dựa trên Ad vector type 5 của người mang gen kháng nguyên đặc hiệu cúm gia cầm tạo miễn dịch bảo vệ cho gà kháng lại virus cúm gia cầm.